Github Nedir?
Github denince çoğu kişinin aklına “kodcuların mekanı” geliyor ama aslında ondan fazlası. Github, yazılımcıların projelerini sakladığı, başkalarıyla paylaştığı ve birlikte çalıştığı bir platform. Bir nevi “sosyal ağ” ama kodlar için. Sen oraya projeni yüklüyorsun, kodunu paylaşıyorsun, başkaları da o kodu görüp katkıda bulunabiliyor.
Böyle düşün: eskiden herkes kendi bilgisayarında çalışır, sonra dosyaları birbirine mail atardı. Şimdi Github sayesinde herkes aynı proje üzerinde, aynı anda, ama birbirine karışmadan çalışabiliyor. Tıpkı bir Google Docs belgesi gibi ama yazılım dünyası için.
Github Kavramları ve Özellikleri
Biraz içerisine girince karşına “repo”, “commit”, “branch” gibi terimler çıkıyor. Başta kafa karıştırıyor ama aslında mantık çok basit.
“Repository” yani kısaca “repo”, bir proje klasörü demek. Kodlarını, dosyalarını oraya koyuyorsun.
“Commit”, yaptığın değişiklikleri kaydetmek gibi. Yani bir dosyayı düzenledin diyelim, commit atarak “ben bu kısmı değiştirdim” diyorsun.
“Branch” ise dallanma. Bir projeyi bozma korkusu olmadan denemeler yapmak için kullanılıyor.
Örneğin yeni bir özellik eklemek istiyorsun ama ana proje bozulmasın — o zaman branch açıyorsun, denemeni orada yapıyorsun.
İş bittiğinde her şey yolundaysa “merge” diyerek o değişikliği ana projeye geri birleştiriyorsun.
Yani Github bir anlamda “versiyon kontrol sistemi”nin ta kendisi, ama bunu çok kolay hale getiriyor.
Github Nasıl Kullanılır?
Kullanması sanıldığı kadar zor değil.
Önce bir hesap açıyorsun (ücretsiz), sonra bir repo oluşturuyorsun.
Dilersen bilgisayarındaki kodları yükleyebilirsin ya da direkt Github üzerinden yeni bir dosya açabilirsin.
Eğer ekip çalışması yapıyorsan “collaborator” ekleyerek diğer kişilere erişim izni veriyorsun.
Projeye yeni biri katkı yapmak isterse “pull request” açıyor, sen de inceliyorsun ve onaylarsan kod birleşiyor.
Bu sayede herkes hem özgürce çalışıyor hem de proje düzenli kalıyor.
Bir de “issue” diye bir sistem var, orası da hataları ve yapılacak işleri takip etmek için. Kısacası hem proje depolama hem de iletişim merkezi gibi.
Bazıları terminal komutlarıyla kullanmayı seviyor (örneğin git push, git pull gibi komutlar), ama yeni başlayanlar için Github Desktop ya da VS Code eklentisi işin çoğunu tek tıkla hallediyor.
O yüzden göz korkutacak bir tarafı yok.
Github'ı Kolaylaştıran Uygulamalar Nelerdir?
Eğer “komutlarla uğraşmak istemem” diyorsan, seni çok rahatlatacak birkaç araç var.
En popüleri Github Desktop.
Arayüz üzerinden dosyaları sürükleyip bırakabiliyorsun, commit atabiliyorsun, push-pull işlemleri de butonla.
Bir diğeri Visual Studio Code — zaten çoğu kişi oradan kod yazıyor.
VS Code’un içine Git ve Github bağlantısı yerleşik geliyor. Yani oradan da aynı işlemleri yapabiliyorsun.
Bir de GitKraken diye çok görsel bir uygulama var; projendeki branch’leri, commit geçmişini grafik gibi gösteriyor. Biraz oyun havasında çalışmak gibi.
Kısacası, “ben komut satırı istemem” diyenlere bol alternatif var.
Github Kullanmanın Avantajları Nelerdir?
Birincisi, her şey kayıt altında. Yani kodda bir şey bozulduğunda “kim, ne zaman, neyi değiştirdi?” kolayca görebiliyorsun.
İkincisi, işbirliği kolaylığı. Farklı şehirlerden, hatta ülkelerden insanlar aynı proje üzerinde aynı anda çalışabiliyor.
Üçüncüsü, portföy değeri. Github hesabın, senin yazılım dünyasındaki dijital CV’in gibi. İyi projelerle dolu bir hesabın varsa, iş görüşmelerinde büyük avantaj sağlıyor.
Ayrıca açık kaynak kültürü diye bir şey var — insanlar birbirinin kodunu inceleyip geliştiriyor. Yani “paylaş, öğren, katkı ver” mantığı burada çok güçlü.
Bir de yedekleme tarafı var tabii. Bilgisayar çökse bile kodların bulutta duruyor. O yüzden güvenlik açısından da sağlam.
Github Nerelerde Kullanılır?
Aslında sadece “programcılar” kullanmıyor artık. Tasarımcılar, veri analistleri, hatta yazarlar bile Github kullanıyor. Çünkü sonuçta bir dosya düzenleme ve versiyon takip sistemi bu. Yani kod olmasa bile, herhangi bir proje üzerinde sürüm kontrolü yapmak için birebir. Ama tabii en yoğun kullanıldığı alan yazılım projeleri. Örneğin bir web sitesi yapıyorsun, ya da bir mobil uygulama geliştiriyorsun — kodları Github’a atıyorsun, ekip arkadaşın da oradan alıp kendi kısmını geliştiriyor. Böylece kimse kimsenin dosyasını ezmiyor. Her şey düzenli, izlenebilir, güvenli.
Kısacası Github, “teknik bir araç”tan öte bir ekosistem haline geldi. Öğrenmeye başlamak da sandığından kolay. Bir repo aç, küçük bir proje koy, bir commit at… Gerisi zaten geliyor. Bir süre sonra fark ediyorsun ki, artık sadece kod değil; fikir, süreç, işbirliği yönetiyorsun. Ve işte o zaman, Github’un neden bu kadar önemli olduğunu gerçekten anlıyorsun.
0 Yorum